Chcesz się wyprowadzić z wynajmowanego mieszkania? A może jesteś właścicielem, a lokator od miesięcy nie płaci czynszu? W obu przypadkach umowę najmu można wypowiedzieć, ale zasady są zupełnie inne. Najemca ma dużą swobodę. Wynajmujący może wypowiedzieć najem mieszkania tylko z przyczyn wymienionych w ustawie o ochronie praw lokatorów i tylko w określonej formie — a błąd w piśmie oznacza, że wypowiedzenie jest nieważne i trzeba zaczynać od nowa.
W tym poradniku znajdziesz terminy wypowiedzenia na 2026 rok, procedurę krok po kroku przy zaległościach w czynszu i trzy gotowe wzory pism do skopiowania.
Wypowiedzenie umowy najmu przez najemcę
Najemca nie musi podawać przyczyny wypowiedzenia. Liczy się rodzaj umowy:
- Umowa na czas nieoznaczony — obowiązuje termin wypowiedzenia z umowy. Jeśli umowa go nie przewiduje, a czynsz płaci się co miesiąc, wypowiedzenie składa się najpóźniej na 3 miesiące naprzód, na koniec miesiąca kalendarzowego (art. 688 k.c.).
- Umowa na czas oznaczony — można ją wypowiedzieć tylko w przypadkach wskazanych w umowie (art. 673 § 3 k.c.). Jeśli umowa takich przypadków nie wymienia, zostaje porozumienie z właścicielem.
- Wady zagrażające zdrowiu — jeśli mieszkanie ma wady, które zagrażają zdrowiu najemcy lub jego domowników (np. grzyb, niesprawna instalacja gazowa), najemca może wypowiedzieć najem bez zachowania terminów (art. 682 k.c.).
Przepisy nie wymagają od najemcy formy pisemnej, ale warto ją zachować — przy sporze o termin czy kaucję to jedyny dowód. Najlepiej wysłać wypowiedzenie listem poleconym za potwierdzeniem odbioru albo wręczyć je właścicielowi za pokwitowaniem.
Wypowiedzenie umowy najmu przez wynajmującego
Ustawa o ochronie praw lokatorów mocno chroni osoby wynajmujące mieszkanie. Właściciel może wypowiedzieć najem lokalu mieszkalnego tylko z przyczyn wskazanych w ustawie, a wypowiedzenie musi być złożone na piśmie pod rygorem nieważności i określać przyczynę (art. 11 ust. 1 u.o.p.l.).
Najczęstsze przyczyny pozwalają wypowiedzieć najem na miesiąc naprzód, na koniec miesiąca kalendarzowego (art. 11 ust. 2 u.o.p.l.), gdy lokator:
- mimo pisemnego upomnienia używa mieszkania niezgodnie z umową lub jego przeznaczeniem, niszczy je albo rażąco lub uporczywie narusza porządek domowy, utrudniając życie sąsiadom;
- zalega z czynszem lub innymi opłatami za co najmniej 3 pełne okresy płatności — mimo pisemnego uprzedzenia o zamiarze wypowiedzenia i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu do zapłaty;
- bez pisemnej zgody właściciela wynajął, podnajął albo oddał komuś mieszkanie lub jego część;
- używa lokalu, który trzeba opróżnić z powodu rozbiórki lub remontu budynku.
Ustawa przewiduje też kilka innych przyczyn, np. gdy właściciel chce sam zamieszkać w lokalu, ale wtedy obowiązują dłuższe terminy i dodatkowe warunki. To sytuacje, w których warto skonsultować pismo z prawnikiem.
Lokator nie płaci czynszu — wypowiedzenie krok po kroku
To najczęstszy powód wypowiedzenia ze strony właściciela i zarazem miejsce, w którym popełnia się najwięcej błędów. Pominięcie pierwszego kroku sprawia, że wypowiedzenie jest bezskuteczne.
- Sprawdź zaległość. Musi obejmować co najmniej 3 pełne okresy płatności — przy czynszu płatnym miesięcznie: 3 pełne miesiące.
- Wyślij pisemne uprzedzenie o zamiarze wypowiedzenia i wyznacz dodatkowy, miesięczny termin na zapłatę zaległych i bieżących należności (wzór nr 1 poniżej).
- Poczekaj miesiąc od doręczenia uprzedzenia. Jeśli lokator zapłaci zaległe i bieżące należności, wypowiedzenie z tej przyczyny nie jest możliwe.
- Jeśli nie zapłacił — wypowiedz umowę na piśmie, z podaniem przyczyny, na miesiąc naprzód na koniec miesiąca (wzór nr 2).
- Gdy lokator nie opuści mieszkania po końcu umowy, złóż w sądzie pozew o opróżnienie lokalu (eksmisję).
Przykład: uprzedzenie dotarło do lokatora 3 października. Dodatkowy termin na zapłatę mija 3 listopada. Lokator nie płaci, więc wypowiedzenie zostaje doręczone 5 listopada. Miesiąc naprzód to 5 grudnia, a koniec miesiąca kalendarzowego — umowa wygasa 31 grudnia.
Zaległego czynszu możesz dochodzić niezależnie od wypowiedzenia, razem z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Kwotę policzysz w naszym kalkulatorze odsetek, a żądanie zapłaty możesz zawrzeć w wezwaniu do zapłaty.
Wzory pism do skopiowania
Poniżej trzy wzory: uprzedzenie o zamiarze wypowiedzenia i wypowiedzenie z powodu zaległości (dla właściciela) oraz wypowiedzenie przez najemcę. Uzupełnij pola w nawiasach i usuń to, co Cię nie dotyczy. Pisma wyślij listem poleconym za potwierdzeniem odbioru i zachowaj kopie.